Պատմութիւն

27 Սեպտեմբեր 1919.Առաջին անգամ ըլլալով՝ Հ.Յ.Դ. Ընդհանուր Ժողովը (9րդը) գումարուեցաւ Երեւանի մէջ

Սեպ­տեմ­բե­րի 27ի օ­րը, 97 տա­րի ա­ռաջ, մէկ տա­րո­ւան կեանք ու­նե­ցող նո­րան­կախ ­Հա­յաս­տա­նի ­Հան­րա­պե­տու­թեան մայ­րա­քա­ղա­քին մէջ, հան­դի­սա­ւո­րա­պէս բա­ցու­մը կա­տա­րո­ւե­ցաւ ­Հայ ­Յե­ղա­փո­խա­կան ­Դաշ­նակ­ցու­թեան պատ­մա­կան Ընդ­հա­նուր ­Ժո­ղո­վին։ Ա­ռա­ջին ան­գամ ըլ­լա­լով Ե­րե­ւա­նի մէջ գու­մա­րո­ւած Հ.Յ.Դ. Ին­նե­րորդ Ընդ­հա­նուր ­Ժո­ղո­վը, Հ.Յ.Դ. Ընդ­հա­նուր ­Ժո­ղով­նե­րու եր­կար շար­քին մէջ պատ­մա­կան ե­ղաւ ոչ միայն իր գու­մար­ման ­Պա­հուն ու­նե­ցած ազ­գա­յին-քա­ղա­քա­կան նշա­նա­կու­թեան ա­ռու­մով, այ­լեւ՝ ­Հա­յաս­տա­նի ան­կա­խու­թիւ­նը նո­ւա­ճած…

1 Սեպտեմբեր 1966. Արցախի վերամիացումը պահանջող Խորհրդային Հայաստանի խնդրագիրը՝ Քրեմլինի իշխանութեանց

Սեպ­տեմ­բեր 1ի այս օ­րը, 50 տա­րի ա­ռաջ, ­Խորհըր­դա­յին ­Հա­յաս­տա­նի ղե­կա­վա­րու­թիւ­նը պաշ­տօ­նա­կան խնդրագ­րե­րով դի­մեց ­Խորհր­դա­յին ­Միու­թեան կեդ­րո­նա­կան իշ­խա­նու­թիւն­նե­րուն՝ Ար­ցա­խը մայր հայ­րե­նի­քին վե­րա­միաց­նե­լու պա­հան­ջով։ Իր տե­սա­կին մէջ ա­ռա­ջին եւ միակ դի­մու­մը չէր 1966ի այդ քայ­լը։ 1923ին Ք­րեմ­լի­նի կեդ­րո­նա­կան ղե­կա­վա­րու­թեան՝ ո­րո­շա­պէս Ս­տա­լի­նի ձե­ռամբ գոր­ծո­ւած մեծ յան­ցա­գոր­ծու­թե­նէն, փաս­տօ­րէն մայր հայ­րե­նի­քի հետ ա­ռանց ցա­մա­քա­յին կա­պի սահ­մա­նագ­ծո­ւած ­Լեռ­նա­յին ­Ղա­րա­բա­ղի Ինք­նա­վար ­Մար­զի…

Բացուած Է Վարագոյրը Հայկական Ցեղասպանութեան Առնչուող ՀՅԴ-ի Արխիւներուն Վրայ

«Նիւթեր Հ.Յ. Դաշնակցութեան Պատմութեան Համար» ԺԲ. Հատորի Հրատարակութեան Առիթով ԵՍԱՅԻ ՀԱՒԱԹԵԱՆ Ա. «Նիւթեր Հ.Յ. Դաշնակցութեան Պատմութեան Համար» Հատորներու Շարքը Քանի մը տասնամեակներէ ի վեր ՀՅԴ Բիւրոյի որոշումով կը հրատարակուի «Նիւթեր ՀՅ Դաշնակցութեան պատմութեան համար» հատորներու շարքը, որ արխիւային նիւթերով կը ներկայացնէ կուսակցութեան անցած ճանապարհը 1890-ական թուականներէն սկսեալ: Այս նիւթերը այնքան առնչուած են հայոց պատմութեան վերջին…

Ամեն հայ պետք է զգա, որ առանց իրեն հայրենիքը կփլվի…

են հայ պետք է զգա, որ առանց իրեն հայրենիքը կփլվի… Հայրենասիրություն ասած բանը ոչ այլ ինչ է, եթե ոչ քեզ վրա դրվածպարտականությունների բարեխղճորեն կատարում: Եթե զինվորից սկսած մինչև նախարարը բոլորանվեր իրենց գործն անեն, ապա մեր բոլոր ձեռնարկումները կպսակվեն հաղթանակով: Եթե Ղարաբաղը կործանվի, ապա միայն քաղաքական խաղերի պատճառով է կործանվելու, քաղաքականությունն ամենասարսափելի գիշատիչն է: Բեկոր Կենսագրությունը…

21 Սեպտեմբեր 1991. Հայաստանի Անկախութեան վերականգնման տօնը

Սեպ­տեմ­բեր 21ին, ա­մէն տա­րի, ­Հա­յաս­տա­նի ան­կա­խու­թեան վե­րա­կանգն­ման ի­րո­ղու­թիւնն ու դա­րա­կազ­միկ այդ քայ­լին գա­ղա­փա­րա­կան խոր­հուր­դը, աշ­խար­հի ողջ տա­րած­քին, ազ­գա­յին հպար­տու­թեան ան­խառն ապ­րում­նե­րով կը հա­մա­կեն հայ մար­դոց միտքն ու հո­գին։ Քա­ղա­քա­մայր Ե­րե­ւա­նէն ու հայ­րե­նի ոս­տան­նե­րէն մին­չեւ սփիւռ­քի մեր­ձա­ւոր թէ հե­ռա­ւոր հա­յօ­ճախ­նե­րը, հայ մար­դը այս օ­րե­րուն կը տօ­նէ ու կը վեր­յի­շէ 1991 թո­ւի ­Սեպ­տեմ­բեր 21ի հան­րա­քո­ւէն։ Այդ ա­տեն…

Մեր երկրի կառուցման համար չպետք է խնայենք ոչինչ

Օգոստոսի 23-ը ազատամարտիկ, Պռոշյանի նախկին գյուղապետ, դաշնակցական Հրաչ Մուրադյանի ծննդյան օրն է: Հրաչ Մուրադյանը ծնվել է 1963 թվականին, Գամշլիում, Սիրիա։ 1966-ին ընտանիքով տեղափոխվել է Պռոշյան գյուղ։ Ավարտել է Երևանի Մեսրոպ Մաշտոցի անվան պետական համալսարանը։ 2005 թվականից Պռոշյան գյուղի գյուղապետն էր, ամուսնացած էր, ուներ երկու դուստր՝ Նարե, Հայկուհի և երկու որդի՝ Գևորգ, Կարոտ։ 1989թ-ից Արցախյան շարժման…

Հրայր Մարուխեան Ղեկավարը

1994-ի յուլիսի չոր ու տաք առաւօտ մըն էր: Նիկոսիոյ միակ երկնաքերին` «Ղեմա Թաուըր»-ի իններորդ յարկը գտնուող գրասենեակիս պատուհանէն կը դիտէի դիմացս բացուող տեսարանը: Կապոյտ երկինքին վրայ ոչխարներու հօտի նմանող ճերմակ ամպեր արագ կ՛անցնէին: Կղզիին ամառնային խենթ հովը ոտքերուս տակ բացուող ցորենի ոսկեգոյն դաշտերու փոշին վեր կը բարձրացնէր, որ կղզիի բաժանման գիծէն սկսելով` ոլորապտոյտ կ՛երթար կորսուիլ…

1905 թվականին՝ այս օրը, Դրոն ահաբեկեց Բաքվի հայության ջարդերի կազմակերպիչ Նակաշիձեին

1905 թվականի մայիսի 11-ին, 110 տարի առաջ, Անդրկովկասի նավթային մայրաքաղաք Բաքվի կենտրոնական հրապարակներից Պարապետի վրա, 21 ամյա մի հայ հեղափոխական ռումբի մի հարվածով ահաբեկեց նահանգապետ իշխան Նակաշիձեին: Երիտասարդ այդ հեղափոխականը Դրաստամատ Կանայանն էր՝ անզուգական Դրոն, որ այդպես, օր-ցերեկով և բանուկ մի հրապարակի վրա, գործադրեց Բաքվի Հ.Յ.Դ. Ոսկանապատի Կենտրոնական Կոմիտեի տված մահապատժի որոշումը՝ հարյուրավոր անմեղ հայերի…

8-9 Մայիս 1992, Շուշի. Հայոց մերօրեայ պատմութեան մեծագոյն յաղթանակը

8-9 Մա­յի­սը պատ­մա­կան յի­շար­ժան թո­ւա­կան դար­ձաւ եւ փա­ռա­ւոր իր տե­ղը գրա­ւեց հա­յոց յու­շա­տետ­րին մէջ 1992ին, երբ Ար­ցախ աշ­խար­հի հի­նա­ւուրց բեր­դա­քա­ղաք Շու­շին ա­զա­տագ­րո­ւե­ցաւ հայ ժո­ղո­վուր­դի հե­րո­սա­ կան զա­ւակ­նե­րուն ռազ­մա­կան բա­ցա­ռիկ սխրան­քով։ Լեռ­նա­յին Ղա­րա­բա­ղի Հան­րա­պե­տու­թիւ­նը պաշ­տօ­նա­պէս Մա­յիս 9ին կը մե­ծա­րէ «­Շու­շիի ա­զա­տագր­ման եւ յաղ­թա­նա­կի» պե­տա­կան տօ­նը։ Իսկ Հա­յաս­տա­նի Հան­րա­պե­տու­թեան պաշ­տօ­նա­կան տօ­նա­ցոյ­ցով Մա­յիս 9ն հռ­չա­կո­ւած է «­Յաղ­թա­նա­կի Օր»։…

24 Ապրիլ 1915. Հայոց Ցեղասպանութեան կիզակէտը խորհրդանշող թուականը

Ապ­րիլ 24ին կը բա­ցո­ւի հա­յոց օ­րա­ցոյ­ցին ա­մէ­նէն սեւ ու ա­րիւ­նա­լի է­ջը։ Տա­րո­ւան այս օ­րը, ա­հա 100 տա­րիէ ի վեր, երկ­րա­գուն­դի ա­մէ­նէն կոր­սո­ւած ան­կիւնն ին­կած հայ բե­կորն ան­գամ, տե­ղը եւ ձե­ւը կը գտնէ միա­ժա­մա­նակ՝ – թէ՛ յար­գե­լու յի­շա­տա­կը բիւ­րա­ւոր մեր նա­հա­տակ­նե­րուն, – թէ՛ ան­մի­ջա­կան շրջա­պա­տին ու ամ­բողջ աշ­խար­հին յի­շեց­նե­լու, որ տա­կա­ւին ան­պա­տիժ կը մնայ հայ ժո­ղո­վուր­դին…